ACTUEEL

Excursie naar Berlijn met twee historische kringen

Excursie Berlijn met de Historische Kring Haaksbergen en de Heimatverein Ahaus                                          
(fotoverslag Tonnie Waanders)
(filmverslag Harry van Blijswijk)
Om 09.45 uur op een stralende maandag 8 april 2019 haalde de bus uit Ahaus, gevuld met 17 leden van de Heimatverein Ahaus, de 26 deelnemers van de Historische Kring op vanaf het busstation in Haaksbergen voor een Studiën Seminar van vijf dagen naar Berlijn. De welkomstwoorden waren van de 92-jarige voorzitter Bernard Heying van de HV Ahaus en van Hendrik Scholten van de HKH. Het DEPB subsidieert een deel van de kosten van deze studiereis. Voluit: Deutschland- und Europapolitisches Bildungswerk Nordrhein-Westfalen. Vanuit de DEPB was Dr. Ulrike Hindersmann de reisleider.

Kloster Lehnin
Een kleine 50 kilometer voor Berlijn bezocht het gezelschap Kloster Lehnin. Gids Stefan Beier vertelde iets over de geschiedenis van dit Cistersiënzerklooster. Rond 1180 stond hier al een gebedshuis, gebouwd bovenop een heilige plek met dito eik van de oorspronkelijke Slavische bevolking. Een versteende boomstronk in de vloer zou daarvan nog getuigen. In het westelijke koor hangt een 16e-eeuws schilderij met de moord op een abt door deze 'heidense' slaven. Later werd hier een kerk opgericht als abdijkerk in romaanse/vroeg-gotische stijl. In de loop der eeuwen raakte de kerk in verval, maar in de 19e eeuw werd de basiliek opnieuw opgebouwd door de Hohenzollers. In Lehnin liggen de roots van deze Brandenburgse koninklijke familie.

                                      Klostercomplex Lehnin
Sinds 1911 werd het kloostercomplex een diaconessenhuis, en nu is het in gebruik als zorgcentrum met o.m. een hospice. In een zaaltje kregen de Duits-Nederlandse cursisten een gedetailleerde voorlichting over het werk van de DEPB, plus een kort kennismakingsrondje.

Stadsrondrit in eigen bus
In Berlijn nam het gezelschap zijn intrek in het Intercityhotel, gelegen vlakbij het nieuwe Hauptbahnhof. Gids Tatjana Rossa vertelde dinsdagochtend dat voor de bouw van dit station de loop van de rivier de Spree tijdelijk geheel verlegd moest worden vanwege de bouw van de treintunnels. De stadsrondrit met de eigen bus voerde langs toeristische hoogtepunten van Berlijn, met name die in de voormalige DDR Stadtmitte. Tatjana merkte op dat de enorme Berliner Dom gebouwd werd voor Keizer Wilhem II, naar ontwerp van Julius Raschdorf.

                                         Berliner Dom, interieur
Met de 74 meter hoge koepel moest deze protestantse dom de katholieke St. Pieter in Rome naar de kroon steken. Het gebouw is een ratjetoe van stijlen, met in de kelders geen pausen maar Hohenzollers. Een opvallende maar enigszins een bombastische landmark.

Gesprek met ‘kroonprins’ Jens Spahn (CDU)
Om 18.30 uur was een bezoek gepland aan het Paul-Löbehuis, een enorm modern regeringsgebouw naast de  Reichtag met een 50 meter hoge glazen hal en circa 1000 kantoren voor parlementariërs. In een zaaltje sprak Jens Spahn, de Duitse Bundesminister van Volksgezondheid en zorg. Hij geldt ook als de kroonprins van de CDU en de mogelijke opvolger van Angela Merkel. Spahn vertelde wat over zijn levensloop die begon in zijn geboortedorp Ottenstein bij Ahaus. Maar vooral ging hij in op vragen over de Duitse problemen in de gezondheidszorg van de Ahauser seminaristen.

                    Minister van volksgezondheid Jens Spahn
Hij bleek een warm voorstander van de EU: als kleine landen moeten Duitsland, Nederland en de andere EU-landen samenwerken om samen sterk te staan t.o.v. de grote machtsblokken in de wereld en om gezamenlijk de immigratieproblemen te kunnen pareren. 'Allein können wir nichts.' Hij wees in dit verband ook op de noodzaak van immigratie door de vergrijzing. In 1964 werden er 1,4 miljoen baby's geboren in heel Duitsland, in 2018 de helft. De glazen pui van Het Paul-Löbehaus dat met een loopbrug over de Spree is verbonden met het naastgelegen Marie Elisabeth-Lüdershaus, symboliseert de gewenste transparantie van de overheid.


                               
Deelnemers op de trappen van het Paul-Löbehaus 

Bundestag
Een interessante afsluiting van de dag was het avondlijk college in de persbankjes in het door sir Norman Foster verbouwde Reichstaggebouw. Het ging vooral over werking en organisatie van de Bundestag en eindigde met van alles over het gebouw en de geschiedenis er omheen, waaronder het verhaal van de brand in 1933. De naam van de Nederlandse anarchistische brandstichter Marinus van der Lubbe werd daarbij niet genoemd. Fraai was de spiralende wandeling naar boven in de glazen koepel. Vanaf 40 meter hoogte zag je neer op de verlichte stoelen van de afgevaardigden en rondom de lichten van nachtelijk Berlijn, waaronder de Kubus van het Bundeskanzleramt van Angela Merkel, en het Hauptbahnhof. 

Gesprek Benjamin Anker van de Nederlandse ambassade
Een bezoek aan de Nederlandse ambassade op woensdag 10 april in het gebouw van Rem Koolhaas was enerzijds teleurstellend, omdat ‘de rondleidpiet naar Spanje was’, anderzijds was het geslaagd wegens het optreden van politiek medewerker Benjamin Anker. Hij spande zich in glashelder en accentloos Duits in om duidelijk te maken waar de Niederländische Botschaft zich zoal mee bezighield. Hij wees erop dat geen enkel duo van Europese landen de laatste jaren zulke warme betrekkingen onderhield als Duitsland en Nederland, en dat er tussen Angela Merkel en Mark Rutte een warme relatie bloeit. Nederlandse en Duitse diplomaten gaan zelfs soepeler met elkaar om dan de Nederlanders en hun Beneluxpartners. Nederland exporteert voor ca. 100 miljard euro per jaar naar Duitsland en importeert voor ca. 75 euro uit Duitsland, cijfers die vergelijkbaar zijn met die tussen Canada en de VS. Ook dhr. Anker brak een lans voor Europa met argumenten als die van Jens Spahn. Anker was van mening dat landen als Duitsland, Frankrijk, Nederland en Zweden als voorlopers gewoon door moeten gaan met nauwere samenwerking en niet moeten wachten tot alle lidstaten de neuzen dezelfde kant op hebben staan. Wat hem betreft een Europa met meer snelheden, waarbij andere landen zich maar aansluiten bij de voorlopers zodra ze eraan toe zijn.  De groep discussieerde verder over de afkalving van de belangstelling voor Duits als studievak onder Nederlandse studenten en de verengelsing van het hoger onderwijs.

Taxi-opstand tegen Ueber
Na de lunch in het gezellige Nicolai Viertel aan de Spree, op de weg terug naar de bus, gooide een taxi-actie tegen Ueber roet in het eten. Boze taxichauffeurs gooiden het halve centrum met hun toeterende taxi’s op slot, waardoor de deelnemers niet op de afgesproken plek konden worden opgehaald door de bus.

   Actie tegen Ueber: honderden taxi's toeterend door Centrum Berlijn

Oraniënburg
Voor de euregio-deelnemers was het na de oorlog sobertjes heropgebouwde paleis vooral interessant wegens de link met Nederland via Louise Henriëtte van Nassau. Zij was de oudste dochter van stadhouder Frederik Hendrik en Amalia van Solms en werd geheel tegen haar zin de vrouw van de Hohenzoller Kurfürst Friedrich Wilhelm. Zij kreeg het landgoed in 1650 van de Brandenbugse vorst cadeau, waarop zij een kasteeltje liet bouwen, dat na 1689 door haar zoon Friedrich, de eerste koning van Pruisen, vervangen werd door een veel groter paleis. Het werd de 'Oraniënburg' genoemd, wat uiteindelijk de naam werd van de hele stad.

                                          Schloss Oraniënburg
Een bezoek aan het slot Oraniënburg was bijzonder, met name door het optreden van de Maastrichtse gids - speciaal voor de Nederlanders. De dame werkte bij de bezoekers aanvankelijk op de lachspieren door haar nerveuze onzekerheid die ze openlijk uitte met opmerkingen als: “Ik heb er uren op gestudeerd, maar het is allemaal ook zo verschrikkelijk ingewikkeld, ha ha ha,” en “ Nou ja wie die kerel op dat schilderij is weet ik niet hoor, maar je kan niet alles weten natuurlijk.” Maar evengoed een ontwapenende manier van gidsen en uiteindelijk wist ze een heleboel te vertellen over de ingewikkelde adellijke familieverbanden en geschiedenis.

Das Auswärtige Amt
Donderdag 11 april begon met een bezoek aan het Duitse ministerie van buitenlandse zaken, gelegen aan de Werderschermarkt in voormalig Ost-Berlin. Ook hier vond helaas geen rondleiding plaats door het bijzondere gebouw. Het nogal schoolse college over een willekeur aan onderwerpen betreffende buitenlandse zaken, werd door sommige deelnemers niet als een nuttige thematische aanvulling beschouwd op wat Spahn en Anker hadden verteld. Eigenliljk jammer van de tijd, die beter had kunnen worden besteed aan de Gendarmenmarkt waar werd geluncht. Er bleef te weinig ruimte om de toeristische behoeften te bevredigen. De middag brachten de excursiegenoten voornamelijk in de bus door met een rondrit door Potsdam. De uitstekende gids, Lieven Pillen uit Blankenberg sprak aanvankelijk om en om  Nederlands en Duits, maar hield zich allengs bij haar uitstekend te begrijpen Duits.

Heksenketel en evaluatie voor de terugreis
Het vlakbij het hotel gelegen Zollpackhaus bleek een heksenketel met een gemeten gemiddelde van ruim 90 decibel aan gezelligheid en matig eten. De dag van de terugreis begon met in het hotel met een korte evaluatie o.l.v. Ulrike Hindersmann waarin zij de aanmerkingen van sommigen op het wat te lage toeristische gehalte van de reis pareerde met de opmerking dat de DEPB  alleen een door NRW gesubsidieerd programma goedkeurt met politieke inhoud als dagelijkse leidraad. Men had  er natuurlijk wel gewoon ‘een dagje aan vast kunnen knopen, buiten de DEPB om’.  En dan terug naar Ahaus en Haaksbergen, na een al met al boeiende reis. Hulde voor de organisatoren, hulde voor het kristalheldere Duits van Ulrike. Voor een volgende stedenreis valt te overwegen om met de trein te gaan, en ter plaatse  met het openbaar vervoer te reizen. Het Intercity Hotel gaf bijvoorbeeld gratis openbaarvervoerkaarten uit, die de deelnemers niet of nauwelijks gebruikt hebben. Zonde! Geheel op eigen kosten een dagje langer gaan is een prima idee als je weer gebruik wil maken van de DEPB. Deze overweegt trouwens een excursie naar Leipzig: de HKH hoort nog van ze…..

Tekst met foto's Harry van Blijswijk

Fotoverslag Tonnie Waanders klik hier.
Filmverslag Harry van Blijswijk

 

maandag
dinsdag
woensdag
donderdag
vrijdag 

Openingstijden Historisch Centrum

09.00-12.00 en 13.30-17.00 uur
09.00-12.00 en 13.30-17.00 uur
Gesloten
19.00-22.00 uur
09.00-12.00 en 13.30-17.00 uur  

Contactgegevens

Historische Kring Haaksbergen
Markt 3 - Souterrain Gemeentehuis    
7481 HS  HAAKSBERGEN
Tel.: 053-5742374
E-mail: info@historischekringhaaksbergen.nl 

Bankrekeningen

Voor schenkingen en giften:
Rabobank: NL76RABO0324229917
ANBI-nr. 8056.08.837
Voor lidmaatschap en abonnement:
Ing: NL23INGB0002547699

Overige gegevens 

Kamer van Koophandel: 40073806
Fiscaal nummer: 8056.08.837
Statuten

  Bekijk hier ook de Facebookpagina's van
Oud-Haaksbergen

en de 
Historische Kring Haaksbergen